
Ollie B. Bommel
Waar staat het beeld?
Aan het Koningin Emmaplein, aan de rand van het centrum van Den Bommel, staat of loopt Ollie B. Bommel: een beer in ruitjesjas, een heer van stand. Het is een bronzen beeld op een sokkel van hardsteen. Bommel speelt, samen met Tom Poes, de hoofdrol in een bekend stripverhaal van Marten Toonder.
Wie heeft het gemaakt?
Ollie B. Bommel is een kunstwerk van Harr Wiegman. Wiegman leefde van 1951 tot 2023. Hij was een telg uit een artistieke familie in Schiedam. Wiegman was in de eerste plaats illustrator en tekenaar. Toen hij dertien jaar was verscheen zijn eerste cartoon al in Het Vrije Volk. Later maakte hij ook karikaturen en politieke prenten. Wiegman publiceerde onder andere in het Rotterdams Nieuwsblad, het AD, de Gelderlander en het Brabants Dagblad. Als beeldhouwer maakte hij, behalve het beeld in Den Bommel, bijvoorbeeld Proosje, het stadsicoon van Schiedam. Proosje luisterde het 700-jarig bestaan van de stad in 1975 op.
Wanneer is het geplaatst?
Het beeld van Wiegman is neergezet in 1997. Het kwam in de plaats van een andere Ollie B. Bommel: een beeld van klei. Dat Bommel op deze plek terechtkwam, heeft Den Bommel te danken aan de jaarclub Ollie B. van het Leids Studenten Corps en het Genootschap Heren van Stand.
De leden van de jaarclub – vernoemd naar de beer die schrijver en tekenaar Marten Toonder (1912-2005) bedacht – lieten een beeld van hun held maken om de verjaardag van hun club te vieren. Maar waar moest dat beeld komen? Er waren twee mogelijkheden: Zaltbommel en Den Bommel. De studenten kozen voor Den Bommel.
Het eerste beeld is gemaakt door de Schiedamse kunstenaar André Henderickx. De gemeente Den Bommel betaalde de sokkel. De onthulling was op 4 april 1964. Marten Toonders dochter Jeanette was daarbij aanwezig.
Dit beeld van klei raakte algauw beschadigd. Het brokkelde af en de kleuren verschraalden. Bovendien knuffelden kinderen het beeld kapot. Een restauratie hielp maar even. Begin jaren negentig was de beer van alles kwijt: een pink, een teen en een stuk jas.
Het Genootschap Heren van Stand kon het niet aanzien en zorgde voor een nieuw beeld van Ollie B. Bommel. Geld speelde geen rol: er kwam meer dan genoeg binnen via oorkondes, een boekje, de uitgave van een speciaal Toonder-verhaal en sponsoring van onder andere Philips, de provincie Zuid-Holland en uitgeverij De Bezige Bij.
Toonders zoon Eiso onthulde het bronzen beeld op 24 mei 1997. “Hij staat te lopen of hij loopt te staan”, zei hij over de nieuwe Ollie B. Bommel. Het beeld van klei verhuisde eerst naar de openbare basisschool Ollie B. Bommel en later naar het seniorencomplex Tuindorp.
Wat stelt het voor?
Ollie B. Bommel – de heer van stand die zich constant in de nesten werkt, maar in Tom Poes een slimme compagnon heeft die altijd weer listen weet te verzinnen – is vormgegeven in een karakteristieke houding: een hand op de rug, pijp in de hand, wapperende geruite jas. Hij stapt zelfverzekerd de wijde wereld in. Het is een beeld met uitstraling en dynamiek, meer dan de eerste Ollie B. Bommel in Den Bommel.
Hoe is het eraan toe?
De in ruitpatroon gelegde bestrating, direct rondom het beeld, geeft de schaduw van het beeld weer en verankert het beeld in de directe omgeving. Het beeld is goed gepositioneerd en verkeert in redelijke staat. De verspreide elementen rondom het beeld, zoals het bankje en de vuilnisbak, zouden meer samenhang mogen krijgen.
<kader>
Verspreid over Goeree-Overflakkee zijn meer dan vijftig kunstwerken in de openbare ruimte te vinden. Waar staan ze en sinds wanneer? Wie heeft ze gemaakt, in opdracht van wie? Wat beelden de kunstwerken uit?
De kunstwerken zijn geïnventariseerd door de werkgroep Eilandbeelden van Stichting Podium Goeree-Overflakkee. In de inventarisatie is ook de staat van onderhoud opgenomen, naast eventuele suggesties voor een opknapbeurt.
In Eilanden-Nieuws krijgen alle kunstwerken een eigen portret in de serie ‘Eilandbeelden’.
De fotografie is in handen van De Rarekiek.
Alle portretten zijn te zien op www.stichtingpodium.nl.
