Eilandbeelden: Pek en teer werpende vrouw
Waar staat het beeld?
De met een pekemmer gewapende vrouw staat aan het Bekaf in Goedereede. Het bronzen beeld is geplaatst op een stuk gereconstrueerde stadsmuur. Een toepasselijke plek, zoals blijkt uit het antwoord op de vraag ‘Wat stelt het voor?’
Wie heeft het gemaakt?
Het beeld is gemaakt door het kunstenaarsechtpaar Jean Bremers (1935) en Marianne Bremers-Deima (1943-2020). Beiden volgden een opleiding aan diverse kunstacademies en samen studeerden ze kunstgeschiedenis aan de universiteit in Nijmegen. Ze woonden en werkten in het Noord-Brabantse Helvoirt.
Hun artistieke samenwerking was innig, wat tot uiting komt in de manier waarop ze signeerden: als JeanMarianne Bremers, al dan niet in combinatie met het monogram JMB. Jean en Marianne Bremers zijn bekend van hun figuratieve bronzen plastieken. Hun beelden zijn vooral mens- en dierfiguren, vaak met een suggestie van beweging. Die zijn bijvoorbeeld te zien in Wassenaar, Breda, Tilburg, Den Bosch en ook op Goeree-Overflakkee, zoals De Visserman in Goedereede-Havenhoofd, Uitmijnen in Ouddorp en Vluchtende moeder en kind in Stellendam.
Wanneer is het geplaatst?
‘Pek en teer werpende vrouw’ is onthuld op zaterdag 14 september 1996, Open Monumentendag. Ruim een jaar eerder besloot de gemeenteraad van Goedereede om 15.000 gulden uit te trekken voor een bronzen beeld. Hoe dat er precies uit zou komen te zien, was toen nog niet bekend. Eilanden-Nieuws vroeg zich af of er een ‘Bronzen Amazone’ in Goedereede zou komen, daarmee verwijzend naar de mythische vrouwelijke strijders uit de Griekse oudheid.
Wat stelt het voor?
Het beeld is een monument voor de Goereese vrouwen die in 1490 met succes streden voor hun stad. Dat was nodig omdat Goedereede in de zomer van dat jaar even het middelpunt was van de Hoekse en Kabeljauwse twisten, een conflict binnen het Holland en Zeeland van de veertiende en vijftiende eeuw.
In de almaar aanhoudende strijd belegerden en plunderden beide zijden tal van steden en dorpen. Jonkheer Frans van Brederode, een van de Hoekse leiders, belaagde Goedereede. Hij dacht een makkelijke prooi te hebben aan het stadje, temeer daar de meeste mannen op zee waren om vis te vangen.
Maar Van Brederode en zijn kornuiten hadden geen rekening gehouden met de heldhaftigheid en het moedige verzet van de Goereese vrouwen. Die beklommen de stadsmuur en overgoten de aanvallers met kokende teer en brandende kransen, waarop de Hoekse belagers niet veel anders konden doen dan afdruipen. Het gevecht duurde zeven uur.
Hoe is het eraan toe?
Het beeld geeft het vijftiende-eeuwse wapenfeit op dramatische wijze weer. De vrouw weet zich, staand in een ongemakkelijke houding op de muur, maar net staande te houden terwijl ze boven haar hoofd de pekemmer heft. Het beeld vangt het moment waarop de gloeiende substantie naar beneden valt.
De keuze om het beeld op een stuk gereconstrueerde stadsmuur te plaatsen is geslaagd. Beeld en muur versterken elkaar. Sterker nog: ze vormen een onafscheidelijk geheel.
