Maak kennis met Augustinus
De belangstelling voor Augustinus van Hippo (354-410) is door de eeuwen heen onverminderd groot gebleven. Zijn boeken, preken en brieven hebben een grote invloed gehad op de ontwikkeling van de theologie en filosofie van het Westen.
Augustinus werd geboren in 354 in Thagaste in het tegenwoordige Algerije. Zijn vader is van Romeinse afkomst en zijn moeder is een christen van Berberse afkomst. Augustinus krijgt een christelijke opvoeding en zijn ouders hebben er veel voor over om hun zoon een goede opleiding te geven.
Als Augustinus achttien jaar is wordt hij vader van een zoontje: Adeodatus. De relatie met de moeder van Deodatus strandt.
Genade
In 383 krijgt Augustinus een aanstelling als leraar in de welsprekendheid in Carthago. En op voorspraak van een vriend krijgt hij een aanstelling in Milaan. Zijn functie als bisschop van Hippo voelt voor hem als een grote verantwoordelijkheid.
Zijn geschriften worden over de hele wereld gelezen. Na de reformatie ontstond er in protestantse kerken veel aandacht voor de gedachten van de kerkvader over genade.
In ‘Maak kennis met Augustinus’ haalt de auteur teksten van Augustinus aan en plaatst ze in hun context. Citaten kunnen soms verkeerd worden begrepen als de context waarin ze geschreven zijn ontbreekt. Het kan helpend zijn om deze beter te begrijpen door ze te duiden in de juiste tijd en context.
Het boek is opgebouwd uit een aantal teksten van Augustinus over de breedte van zijn gedachtengoed en zijn ingebed in vijf voor hem belangrijke thema’s.
Het eerste thema richt zich op het innerlijk: ‘Diep vanbinnen richt ik mij tot U’. Augustinus’ deelt zijn gedachten over persoonlijk geloof en het zoeken van God.
Zielzorger
Gedachten over het leven in een gemeenschap (in die tijd vooral kloosters) en in de kerk zijn een thema waar Augustinus zich diepgaand mee bezig hield. “Allereerst moet u eensgezind tezamen wonen, één van ziel en één van hart op weg naar God.”
De wil om eensgezindheid te zijn vraagt om actie. “Als u harde woorden zijn ontvallen, wees dan niet bang het genezende woord te spreken met dezelfde mond als die de wond toebracht.”
Een volgend thema is dat van zielzorger en zorg voor de wereld. Vrede en gerechtigheid gaan hand in hand zegt Augustinus: “Doe gerechtigheid en u zult in vrede zijn. (…) Gerechtigheid en vrede kussen elkaar, ze strijden niet met elkaar.”
“Dwaal niet. Zing en loop door”
De kerkvader deelt gedachten over (dienend) leiderschap. Augustinus pleit voor eenheid en wenst dat niemand zich verheven zal voelen. Ga samen zingen is het advies. Dat zorgt voor eenheid en het richten van het hart naar het goede. “Zing en loop door. Dwaal niet, keer niet terug en blijf niet staan.”
Zoeken met je hart
Augustinus filosofeert over de eervolle positie die hij bekleedt in de kerk. “Wat valt er te vrezen in dit ambt? Dat ik meer geniet van mijn eervolle positie - heel gevaarlijk - dan van wat heilzaam is voor u!”
Tot slot komt geborgen zijn in God aan de orde. “Niemand heeft ooit God gezien, Hij is onzichtbaar. Je moet hem zoeken niet met je oog, maar met je hart. Volharding tot het einde is een geschenk van God.”
Vlot geschreven
De titel van het boek is goed gekozen en beantwoordt aan de inhoud. Deze bijzondere bloemlezing biedt een laagdrempelige en vlot geschreven kennismaking met het leven en werk van de invloedrijke denker en theoloog. Een prima aanleiding om voor het eerst of opnieuw kennis te maken met zijn gedachtengoed. Zijn boodschap blijkt actueel en tijdloos.
Meer weten over Augustinus? Kijk dan in de lijst verwijzingen. De auteur woont in een kloostergemeenschap in Utrecht en geeft bekendheid aan Augustinus door geschreven media, podcasts en YouTube.