Eerste Flakkeese Vogelvereniging: al 75 jaar liefhebbers samenbrengen en kennis delen
GOEREE-OVERFLAKKEE - Op 10 mei 2026 bestaat de Eerste Flakkeese Vogelvereniging vijfenzeventig jaar. Een dag eerder komen de leden en oud-leden samen om elkaar te spreken over het kweken, kopen en keuren van vogels door de jaren heen. Ook zijn er foto’s te zien uit de rijke historie van de jubilerende vereniging. Dit alles staat te gebeuren in de Victoriahal in Dirksland, die alweer vele jaren de thuisbasis is van de verenigde vogelliefhebbers op Goeree-Overflakkee.
Door Kees van Rixoort
De vereniging ging op 10 mei 1951 van start onder een andere naam: de Vogelvereniging Goeree-Overflakkee. Een kleine vijftien jaar later veranderde die naam in Eerste Flakkeese Vogelvereniging. Dit nadat vogelliefhebbers op de kop van het eiland zich in 1963 hadden afgescheiden en een eigen vereniging opgericht: De Putter.
Na het ter ziele gaan van deze vogelvereniging, enkele jaren terug, meldden een stuk of wat liefhebbers van de kop zich weer als lid van de Eerste Flakkeese Vogelvereniging. Wie denkt dat er in de tussenliggende jaren alleen maar haat en nijd was tussen beide verenigingen, heeft het mis. Het gebeurde maar al te vaak dat de vogels van de kop te zien waren op de tentoonstellingen op Flakkee, en andersom.
In Hotel Zaaijer
De wieg van de jarige vereniging stond in Middelharnis. In Hotel Zaaijer richtten de heren Boeter, Bolle en Kruik de Vogelvereniging Goeree-Overflakkee op. Het doel was - en is nog altijd - het houden van vogels te bevorderen en de kennis daarover te laten toenemen. “Het samenbrengen van liefhebbers en het delen van kennis”, zoals Martijn de Bakker, de huidige secretaris van de vereniging, het verwoordt.
Bij het begin kregen de eilandelijke initiatiefnemers tips en advies van Rotterdamse leden van de Nederlandse Bond van Vogelliefhebbers om dat doel binnen bereik te brengen. Overigens startte de kersverse vereniging met een negatief saldo in het eerste jaar: tegenover 54 gulden aan inkomsten stond ruim 60 gulden aan uitgaven.
Flamingo’s
Eind 1951 kreeg het bestuur er twee leden bij. Bijzonder was dat er vanaf dat moment ook een vrouw ging meebesturen: mevrouw Jessurun. Ze onderscheidde zich bijvoorbeeld door - in een tijd zonder vaste oeververbindingen - naar Tilburg te reizen om vogels te kopen voor de Flakkeese liefhebbers. Een actie die een stimulans betekende voor de verdere ontwikkeling van de vogelvereniging.
De eerste tentoonstelling, een fenomeen dat doorgaans jaarlijks plaatsvindt, was in het najaar van 1952. Plaats van handeling was wederom Hotel Zaaijer. Plaatselijke bloemisten kleedden de ruimte aan met bloemen en planten. Er stonden ook aquariums. Firma Van Dongen verzorgde het transport van de vogels.
Van vogelkeuringen was nog geen sprake in de beginjaren. Het ging in de eerste plaats om het showen van de vogels. Er waren zelfs een keer flamingo’s te zien. Pas vanaf 1963, het jaar dat de Goereese vogelhouders hun eigen weg kozen, waren er keurmeesters aanwezig tijdens de tentoonstellingen. Dat resulteerde steevast in uitslagen en een klassement.
Inzamelingsactie
Tijdens de Watersnoodramp van 1953 ging er veel verloren op Goeree-Overflakkee. Ook de vogels van verenigingsleden moesten het ontgelden. Veel dieren overleefden het niet, direct door het verwoestende water of indirect doordat hun geëvacueerde baasjes niet in staat waren om ze te voeden en te verzorgen.
De eerder genoemde Nederlandse Bond van Vogelliefhebbers trok zich het lot van de vogelhouders in het ondergelopen gebied aan en zette een inzamelingsactie op onder de vogelverenigingen in den lande. Die leverde de vereniging op Goeree-Overflakkee ruim 850 gulden op. Daar kwam nog bij dat getroffen leden hier en daar ook gratis nieuwe vliegende have ontvingen.
Nieuwe leden
In het jaar na de Ramp was er alweer een vogeltentoonstelling, deze keer in Hotel De Kok te Sommelsdijk. De geplande keuring kon niet doorgaan, omdat de keurmeester de reis naar Goeree-Overflakkee bij nader inzien te lang vond duren.
De jaren daarna professionaliseerde de vereniging steeds verder. Tegelijkertijd groeide het ledental en ook de omvang en kwaliteit van de jaarlijkse tentoonstelling. “Wat je in het voorjaar hebt gekweekt, kun je in het najaar laten zien”, aldus secretaris De Bakker. “De tentoonstellingen trokken steeds weer nieuwe leden.” De publieke belangstelling zal voorts een impuls hebben gekregen door de toevoeging van potentieel lucratieve attracties als een rad van avontuur en een loterij.
Showlocaties
De showlocaties varieerden nogal in de loop der jaren. Om er een paar te noemen: De Schakel in Dirksland, De Melishof in Melissant, Het Trefpunt in Stad aan ’t Haringvliet, de Opel-garage van Knöps, de Ford-garage van Witvliet – waar in de showroom zelf een permanente volière stond – en de Landbouwschool. Nu zijn de tentoonstellingen van de vele soorten kanaries, kromsnavels, tropische vogels en Europese cultuurvogels alweer een tijd te vinden in de Victoriahal te Dirksland.
Mooi detail: vogelliefhebber Van de Velde, die in 1964 een prijs won met zijn kanaries, is anno 2026 nog altijd lid van de Eerste Flakkeese Vogelvereniging. En zo telt de vereniging meer mensen die zich al vele decennia verbonden voelen en lid zijn.
Ander mooi detail: een verenigingslid dat in de jaren zeventig in De Goede Ree ging wonen, kreeg toestemming om zijn volière in de tuin van het rusthuis neer te zetten. Zo gepositioneerd dat hij zijn vogels vanuit zijn kamer kon zien vliegen. De tuinman van De Goede Ree bekommerde zich om de verzorging en bleef dat doen nadat de eigenaar was overleden.
Veel volk
De jarige vogelvereniging telde tussen 2000 en 2015 meer dan honderddertig leden. Er waren zelfs tijden dat rond de honderdvijftig liefhebbers lid waren. Die tijden zijn voorbij. Momenteel staat de teller op bijna zeventig, inclusief gastleden en enkele jeugdleden. Er zijn ook leden zonder vogels.
Volgens Martijn de Bakker is de terugloop van de belangstelling en het ledental grotendeels het gevolg van de coronatijd, toen de handel stillag en het niet mogelijk was om vogelshows te organiseren. Daarnaast speelt de vergrijzing een rol, evenals de soms ontmoedigende wet- en regelgeving.
Wat in het voordeel is van de Eerste Flakkeese Vogelvereniging, is dat er in de omgeving steeds minder vergelijkbare clubs overblijven, zodat de jubilaris meer en meer een regionale functie krijgt.
De gratis toegankelijke tentoonstellingen brengen nog altijd veel volk op de been. “Vorig jaar was het heel druk en kwamen er ook veel mensen van buiten het eiland naar de Victoriahal”, zegt de secretaris. “De aard van de tentoonstellingen is wel veranderd. Vroeger draaide het vooral om het laten zien van wat je had gekweekt of gekocht, terwijl het nu veel meer gaat om kennis, om de conditie van de vogels, om het verantwoord omgaan met de dieren, om de tekening.”
Behoefte aan contact
Er is altijd een sterke band geweest met lokale bedrijven en andere ondersteunende partners. Die band koestert de vereniging. Zoals de leden hun vereniging koesteren en uitzien naar een avondje babbelen over vogels met gelijkgestemden, uiteraard onder het genot van een kopje koffie of een biertje. Behalve de jaarlijkse show en ledenvergadering, organiseert de vereniging ook bijeenkomsten met een spreker die een bepaald vogelthema aansnijdt.
“Er is veel behoefte aan contact”, aldus Martijn de Bakker. Het eerstvolgende contactmoment zullen de leden en oud-leden ongetwijfeld met vette letters in de agenda hebben gezet: ‘zaterdag 9 mei, viering vijfenzeventig jaar Eerste Flakkeese Vogelvereniging in de Victoriahal’.
