Voor u gelezen: Liefs van je Leen!
Indonesië, 1939. De drieëntwintigjarige Lena volgt een opleiding tot verpleegkundige op het eiland Celebes. Ze is afkomstig uit een warm en liefdevol gezin met drie broers en een zus.
Lena (of Leen, zoals ze door haar omgeving wordt genoemd) woont nog thuis bij haar ouders, Ze wil haar vleugels wat verder uitslaan en solliciteert na het afronden van haar opleiding naar een baan als verpleegkundige in het ziekenhuis in Ambon. Het is de bedoeling dat Lena daar een aantal maanden zal werken. Niet wetend dat ze haar familie jarenlang niet meer terug zal zien.
Lena geniet van haar nieuwe werk- en woonomgeving, Haar collega’s worden al snel vriendinnen. In Ambon zijn veel KNIL-militairen gestationeerd. Lena valt als een blok voor de blonde militair Jan. De liefde is wederzijds en de twee trouwen. Hun eerste kindje John is nog maar net geboren als de onrust groeit in Indonesië. Er hangt een gevaarlijke dreiging in de lucht vanuit Japan.
Lena moet vluchten met de kleine John en Jan moet achterblijven als militair. Op het nippertje kan Lena terecht op een boot richting Australië.
Ver van huis zijn Lena en Jan jarenlang gescheiden van elkaar. Beiden weten niet of de ander nog leeft.
Na een ingrijpend bericht moet Lena vertrekken naar Nederland. Samen met Jan woont ze in bij zijn ouders. Jan is getekend door de verschrikkingen in het jappenkamp en heeft last van nachtmerries.
Folder en woningnood
Lena vertelt hoe ze de eerste periode in het grijze Nederland ervaart. Alles is anders dan thuis. De huizen, het weer, omgangsvormen en eetgewoonten; alles is vreemd voor Lena. Op straat wordt ze nagekeken en ze krijgt met neerbuigendheid te maken vanwege haar huidskleur. Ze krijgt een folder met hygiëneregels als voorbereiding op haar komst naar Nederland. Daarin staat onder meer dat ze steeds goed haar handen moet wassen.
De schrijfster vertelt in ‘Liefs van je Leen’ het ontroerende verhaal van haar opa en oma. De titel is ontleend aan het feit dat Lena haar brieven aan Jan steevast met ‘liefs van je Leen’ afsloot. Het verhaal van Lena wordt verteld vanuit haar perspectief. Dat maakt dat je haar ook een beetje in je hart sluit als hoofdpersoon. Haar worstelingen, de eenzaamheid maar ook de gave te genieten van kleine dingen zijn realistisch beschreven. In dit boek komen niet alleen de oorlogsjaren in Indonesië aan bod maar ook de naoorlogse jaren in Nederland. Er was schaarste en er heerste een grote woningnood. Lena en Jan wonen met hun groeiende gezin noodgedwongen in bij de ouders van Jan. Terugreizen – het grote verlangen van Lena – is vanwege veiligheid voorlopig niet aan de orde.
Aan de hand van brieven en anekdotes schetst de auteur een aansprekend, en deels gefictionaliseerd beeld van het leven van haar grootouders. Ze bleven hun hele leven stapeldol op elkaar en mochten zelfs hun 65-jarig huwelijk vieren. Hoewel hun leven werd getekend door tragiek hadden beiden een ongekende veerkracht. De liefde overwon.
Het boek is opgedeeld in korte hoofdstukken, wat prettig leest. Je merkt aan de sfeerbeschrijvingen van de geuren en kleuren van het thuisland van Lena dat de schrijfster er ook zelf is geweest.
Liefs van je Leen
Hilde Veeren
2025, uitgeverij Xander
320 blz., € 21,99